Tijdens de behandeling van de Kaderbrief heeft Hart voor Emmen meerdere moties ingediend. De inzet was helder: meer financiële eerlijkheid, betere controle op jeugdhulp, open bestuur en een rechtvaardige verdeling van schaarse sociale huurwoningen.
Van de ingediende moties haalde uiteindelijk alleen de motie over de herijking van de Jeugdhulpverordening voldoende steun. Die motie werd aangenomen. De moties over de Wet open overheid, de financiële PM-post bij jeugdhulp en statushouders/voorrang op sociale huurwoningen haalden geen meerderheid.
Motie statushouders en voorrang sociale huur
De meeste discussie ontstond rond onze motie over statushouders en sociale huurwoningen.
De wettelijke taakstelling betekent niet automatisch dat statushouders voorrang moeten krijgen op sociale huurwoningen, uitsluitend vanwege hun status. Dat onderscheid is voor ons essentieel.
De sociale huurmarkt in Emmen staat zwaar onder druk. Starters, jongeren, gezinnen, ouderen, mantelzorgers en andere woningzoekenden wachten vaak lang op een passende woning. In zo’n situatie betekent voorrang voor de één onvermijdelijk dat een ander langer moet wachten. Juist daarom moet de gemeenteraad open en expliciet besluiten over voorrang, urgentie en lokale binding.
Onze motie vroeg daarom om drie heldere uitgangspunten:
- De wettelijke huisvestingstaak moet niet worden uitgelegd als automatische of categoriale voorrang op sociale huur.
- Statushouders moeten bij de verdeling van sociale huurwoningen in beginsel worden behandeld als andere woningzoekenden, tenzij de gemeenteraad uitdrukkelijk anders besluit.
- De raad mag niet achteraf geconfronteerd worden met voorrangsbeleid dat feitelijk al bestuurlijk is ingevoerd.
Daarnaast vroegen wij het college om geen automatische voorrang op te nemen, toe te passen of via prestatieafspraken te laten ontstaan, tenzij de raad daar afzonderlijk, openbaar, gemotiveerd en juridisch onderbouwd over besluit. Ook vroegen wij om maximaal gebruik te maken van de wettelijke ruimte voor lokale, maatschappelijke en economische binding aan Emmen.
Waarom deze motie nodig was
Hart voor Emmen koos voor deze motie omdat er in het debat te vaak onduidelijkheid ontstaat over het verschil tussen een wettelijke verplichting en een politieke keuze.
De taakstelling vanuit het Rijk gaat over huisvesting. De manier waarop die huisvesting wordt geregeld, welke urgentie wordt verleend en hoe sociale huurwoningen worden verdeeld, vraagt lokale politieke keuzes binnen de wettelijke ruimte.
Wij vinden dat die keuzes niet achter bestuurlijke taal mogen verdwijnen.
In verkiezingstijd hebben vrijwel alle partijen aangegeven geen voorrang voor statushouders op sociale huur te willen. Ook in het coalitieakkoord staat dat statushouders zich moeten inschrijven als woningzoekende en uiteindelijk op de wachtlijst staan zoals iedere andere woningzoekende. Tegelijk wordt soms gesuggereerd dat voorrang juridisch verplicht zou zijn. Dat kan niet allemaal tegelijk waar zijn.
Daarom wilden wij helderheid.
Voor Hart voor Emmen geldt: lokale woningzoekenden mogen niet stilzwijgend worden verdrongen. Wie voorrang wil geven, moet dat openlijk zeggen, juridisch onderbouwen en via de gemeenteraad laten besluiten. Dat is geen weigering om de wet uit te voeren, maar juist een pleidooi voor eerlijk bestuur.
De motie haalde geen meerderheid, maar het onderwerp blijft voor ons belangrijk. Wij blijven ons inzetten voor rechtsgelijkheid, lokale binding en een eerlijke verdeling van schaarse woonruimte.
Motie herijking Jeugdhulpverordening aangenomen
Positief is dat onze motie over de herijking van de Verordening jeugdhulp Gemeente Emmen wel is aangenomen
De huidige verordening dateert uit 2020. Sindsdien is er veel veranderd in het landelijke jeugdhulpbeleid, de financiële druk op gemeenten en de discussie over de afbakening van de jeugdhulpplicht. Tegelijk laat de Kaderbrief zien dat de jeugdhulpkosten fors oplopen.
Hart voor Emmen vindt dat jeugdhulp terecht moet komen bij kinderen en gezinnen die deze hulp echt nodig hebben. Dat vraagt om heldere regels, goede controle, juridische actualiteit en betere sturing op kosten, volumes en resultaten.
Met deze aangenomen motie wordt het college gevraagd onderzoek te doen naar de toepassing en actualiteit van de Jeugdhulpverordening en waar nodig met voorstellen voor herijking te komen.
Dat is winst voor kwetsbare jeugd, gezinnen en zorgvuldig gebruik van gemeenschapsgeld.
Motie over financiële PM-post jeugdhulp
Hart voor Emmen diende ook een motie in om het verwachte tekort op jeugdhulp niet langer als vrijblijvende PM-post te laten staan.
In de Kaderbrief wordt aangegeven dat het tekort op jeugdhulp bij ongewijzigd beleid kan oplopen van circa € 13 miljoen in 2027 naar circa € 33 miljoen in 2030. Toch is dit tekort nog niet verwerkt in de meerjarenraming.
Wij vinden dat onverstandig. Een risico van deze omvang moet zichtbaar worden gemaakt in scenario’s, zodat de raad kan zien wat de gevolgen zijn voor het begrotingssaldo, de algemene reserve, het weerstandsvermogen, investeringen en voorzieningen.
Deze motie haalde geen meerderheid. Hart voor Emmen blijft echter van mening dat financiële voorzichtigheid iets anders is dan bestuurlijke vaagheid. Een begroting moet de werkelijkheid tonen, niet parkeren.
Motie Wet open overheid
Ook dienden wij een motie in over de uitvoering van de Wet open overheid.
Daarmee vroegen wij om een inventarisatie van de regels, mandaten, werkprocessen, ICT-voorzieningen en contractuele afspraken die nodig zijn voor een goede Woo-uitvoering. Openbaarheid is geen formaliteit. Inwoners moeten kunnen controleren wat hun gemeente doet.
Deze motie werd niet aangenomen. Toch blijft Hart voor Emmen zich inzetten voor een transparante en controleerbare overheid.
Onze lijn
De behandeling van de Kaderbrief laat zien waar Hart voor Emmen voor staat: financiële eerlijkheid, bescherming van kwetsbare inwoners, rechtsgelijkheid op de woningmarkt en een gemeente die duidelijk onderscheid maakt tussen wettelijke plichten en politieke keuzes.
Wij zijn blij dat de motie over de Jeugdhulpverordening is aangenomen. Tegelijk betreuren wij dat de raad geen meerderheid vond voor meer helderheid over statushouders en sociale huur, open bestuur en een realistisch financieel kader voor de jeugdhulp.
Hart voor Emmen blijft deze onderwerpen agenderen.
Bewaren wat goed is, beschermen wat kwetsbaar is.
